Bạch Mai trong Gió: Ý nghĩa của gia đình

Người ta nghĩ rằng nhà văn là người kể câu chuyện của mình thông qua nhân vật... Điều đó có thể đúng với xã hội bây giờ, nơi mà việc xây dựng thương hiệu cá nhân trở thành yếu tố quan trọng đối với nhiều người, nhiều ngành nghề...

Tuy vậy... Nhà văn chân chính đơn giản chỉ là một cái ống dẫn cho nghệ thuật chảy qua mà thôi. Nhà văn phải triệt tiêu được cái tôi của mình thì mới làm sống động cái tôi của nhân vật, đó là điều mà tôi đã nghiệm ra khi viết.

Vậy nên... Các nhân vật, câu chuyện, chi tiết, không phải là những thứ được đúc từ cái tôi của tôi... Đó chỉ đơn giản là sự chiêm nghiệm từ trài nghiệm cá nhân và sự thấu cảm đối với xã hội, đó là góc nhìn từ bản thân và nhiều người khác, vậy nên nó đối thoại, đối lập, tương phản, chồng chéo, bởi vì ai cũng là người đúng trong thế giới nội tâm của mình cả.

Như về nhân vật Bạch Lang này, thật ra cuộc sống của tôi đối lập hoàn toàn với cậu đấy. Tôi sinh ra trong gia đình có tư tưởng trọng nam khinh nữ nặng nề, tôi mãi mãi không hiểu tại sao ba tôi lại thốt ra câu: "Nếu mày là con trai thì mày đã giúp ích cho tao được nhiều rồi' vào cái ngày mà tôi đỗ vào trường Luật. Tôi cũng không thể hiểu được tại sao mẹ tôi luôn sợ ba tôi, và không dám nói cho ông bất cứ điều gì liên quan đến chị em tôi, mỗi khi có việc nghiêm trọng xảy ra.

Nhưng mà... Tôi có thể thấu cảm với suy nghĩ của họ... Họ khác tôi, thế giới quan khác tôi, hoàn cảnh trưởng thành khác tôi, chính sự hiểu đó khiến tôi có thể cho qua những điều ấy và tiếp tục sống như tôi thích.

Tôi đồ rằng ba mẹ tôi cũng không hiểu tại sao tôi lại ngồi viết và vẽ mấy cái điều hư cấu này, trong khi có nhiều cơ hội kiếm tiền ngoài kia... Tôi mong là họ cũng có thể thấu cảm cho tôi như cách tôi đã nghĩ, dù điều đó có thể xa vời.

Sự khác biệt môi trường sống đó của tôi và Bạch Lang, ngược lại khiến tôi hiểu cậu và đồng cảm với cậu hơn. Tôi cũng có nhiều người bạn có cuộc sống gia đình như Bạch Lang vậy, sự đối chiếu hai kiểu gia đình, làm bật lên những trăn trở mang tính thời đại, rồi thì nó trở thành câu chuyện của tất cả chúng ta chứ không phải của riêng nhân vật nào, đó là cách tác phẩm văn học hình thành.

Vậy nên tôi yêu văn học là thế. Một nơi để suy nghĩ.

Một đoạn trích liên quan đến ảnh minh họa:

- Con đọc sách ở đây từ nãy đến giờ ư? 

Sao hỏi, mặt không giấu được ngạc nhiên.

- Vâng ạ. 

Bạch Lang lễ phép đáp.

- Bông của mẹ ngoan quá! 

Em cúi xuống xoa đầu cậu bé một cách yêu thương hài lòng.

- Mẹ… Đừng mà, tóc con rối hết… 

Bạch Lang nhăn mặt, vừa chịu đựng cái xoa đầu của mẹ vừa yếu ớt kháng cự. Thật ra không phải cậu không thích được mẹ xoa đầu… Chỉ là… Con trai lớn rồi… Cũng hơi ngại mấy việc này…

Sao phì cười, ôm lấy cậu rồi hôn lên đôi má non nớt một cái. Bạch Lang giật mình, vùng vẫy phản ứng nhưng không đẩy mẹ ra.

Sau khi hôn cậu một thôi một hồi, Sao liền đưa Bạch Lang về nhà. Hai mẹ con nắm tay nhau, Bạch Lang thi thoảng lại cử động ngón tay khe khẽ, đôi mắt to tròn rơi lên nền đá trắng xám bên dưới. Dù cậu tỏ ra rất an nhiên bình tĩnh nhưng kì thực lòng Bạch Lang đương xốn xang lắm. Tay mẹ vừa mềm mại vừa nhỏ nhắn, truyền đến cậu một cảm giác rất dễ chịu, rất yên hòa.

Hai mẹ còn vào đến cổng tròn, Bạch Lang nhìn thấy trên khoảnh sân cạnh giường tre xuất hiện một con ngựa gỗ. Đó là loại đồ chơi dành cho trẻ lên năm, khi chơi thì ngồi lên yên ngựa rồi bập bênh lên xuống. Con ngựa đó trông tinh xảo hơn hẳn những con ngựa đồ chơi thông thường mà cậu thấy. Kích thước cũng to lớn hơn. Toàn thân sơn phết sặc sỡ, trên yên còn được phủ một lớp nệm mềm, đính đầy những chùm tua rua ánh kim.

Bạch Lang bỗng có dự cảm chẳng lành. Quả nhiên Sao lập tức cười hớn hở rồi khoác tay qua vai cậu, rạng ngời bảo.

- Thích không Bông yêu? Mẹ đặt thợ làm cho con đấy!

- T… Thế ạ… 

Bạch Lang ngần ngừ, ngắc ngứ, nói chẳng nên câu.

- Đến đây chơi thử cho mẹ xem nào!

Trong khi Bạch Lang còn đang gượng gạo thì Sao đã nắm vai cậu và đẩy cậu về phía trước. Em ấn Bạch Lang xuống yên ngựa, phấn khởi hết chạy sang bên trái rồi lại chạy sang bên phải để quan sát cậu chơi. Bạch Lang muốn chiều lòng mẹ nên đành miễn cưỡng dồn lực về phía trước. Con ngựa lịch kịch chuyển động. Cậu nắm tay cầm, ngoan ngoãn bập bênh. Khuôn mặt bé nhỏ cúi xuống, nhăn nhó cười méo.

- Dễ thương quá đi! 

Sao đập hai tay vào nhau reo lên.

Mai Bạch Lang không nói gì, cậu chỉ im lặng bập bênh, bập bênh…

Khi Bạch Lang đang khổ sở chơi với con ngựa buồn cười đó thì ngoài cổng lại vang lên tiếng bước chân. Đôi mắt to tròn chợt lóe, mồ hôi túa ướt trán. Bạch Lang biết là sắp có người tiến vào cổng tròn, họ hiển nhiên sẽ trông thấy cảnh tượng này. Cậu xấu hổ đến nỗi muốn độn thổ nhưng không còn cách nào khác. Nếu cậu đứng dậy và bỏ chạy lúc này thì mẹ sẽ rất buồn…

Bạch Lang một lần nữa cúi thấp đầu, mặc cho mồ hôi chảy xuống nhỏ lên tà áo thêu đầy những đóa mai trắng. Chịu trận.

Tiếng guốc trầm bổng điểm lên nền gạch. Đó là tiếng guốc rất đỗi quen thuộc với Bạch Lang. Từ cổng tròn một chàng trai trẻ tuổi trạc hai lăm bước vào. Theo sau chàng là một tá người, họ đều xấp xỉ tuổi nhau.

Chàng trai trẻ đi đầu kia khoác áo dài gấm vàng. Trên ngực áo và dưới tà áo thêu đầy những họa tiết hoa lá cách điệu. Đầu đội khăn đóng xếp bảy lớp điệp màu với trang phục. Chân mang guốc sơn chạm trổ họa tiết hoa và lá sen.

Dung mạo chàng tuấn mĩ mê hoặc. Mày kiếm đoan nghiêm và mâu quang nâu sẫm trầm lặng. Màu mắt ấy đẹp hệt như những viên thạch anh ám khói vậy, sâu thăm thẳm.

Chàng trai đó hơi khựng lại khi trông thấy Bạch Lang đang ngồi trên con ngựa bập bênh, khổ sở lên xuống. Bạch Lang ai oán nhìn chàng, khuôn mặt non nớt tiu nghỉu.

- Phì. 

Chàng lập tức nắm tay lại, đặt ngang môi, vai run run.

Bạch Lang càng oán thán nhiều hơn.

- Mai Lang!

Sao lúc này không còn chú ý đến cậu nữa, hai mắt em lóe sáng, hoàn toàn hướng về cổng tròn. Chàng trai kia nghe em gọi, ánh nhìn tập trung về phía em. Khuôn mặt luôn nghiêm nghị bừng nở nụ cười.

- Sao.

Chàng trai đó đi đến gần Sao, những người phía sau cũng tiến vào theo. Khi đến gần, đôi mắt nâu tuyệt đẹp kia lại đánh sang Bạch Lang, môi chàng không nén được nụ cười.

- Cha… 

Bạch Lang yếu ớt nhắc nhở.

Chàng trai mĩ mạo kiệt xuất ấy chính là cha của cậu, Mai Lang Vương. Mặc dù ông ấy đã hơn năm trăm tuổi rồi nhưng dung mạo thì chỉ như một thanh niên trẻ. Khi đứng bên cạnh mẹ cậu, họ trông chẳng có gì là cách biệt tuổi tác mặc dù cha hơn mẹ đến tận bốn trăm tuổi.

- Ừm.

Mai Lang Vương trông bộ dạng khổ sở của Bạch Lang, biết là cậu đang rất xẩu hổ. Chàng cố gắng ngưng cười, dù vậy ánh cười vẫn rộ nở trong mắt.

Mai Lang Vương đương nhiên hiểu rõ tính cách của Bạch Lang. Thằng bé giống chàng nên lúc nào cũng chỉ muốn trốn vào một góc thanh tĩnh để nghiệm sách. Đáng tiếc Sao, mẹ của thằng bé không hiểu điều đó, em ấy thường mua hết món đồ chơi này đến món đồ chơi khác rồi chơi cùng Bạch Lang. Bạch Lang dù không thích chơi mấy trò con nít nhưng để chiều lòng mẹ thằng bé vẫn ngoan ngoãn hợp tác. Nó thường hưởng ứng mấy trò mà Sao bày ra bằng vẻ mặt cười gượng méo mó.

- Mai Lang, xem này, đẹp không?! Hôm nay xưởng mộc vừa gửi đến đó!

Sao háo hức trỏ tay vào con ngựa gỗ, cười hỏi.

- Ừm, đẹp lắm.

Mai Lang Vương cười mỉm, gật đầu.

Sao ôm má hạnh phúc, thích thú ngắm nhìn Bông bé bỏng ngồi trên ngựa bập bênh, lòng dâng lên một biển êm đềm. Mai Lang Vương lặng yên ngắm vợ và con trai. Bao nhiêu căng thẳng mệt mỏi của những ngày làm việc nặng nhọc đều tan biến cả.

- Ồ, Bông đã lớn như thế rồi à?

Người đàn ông đứng phía sau Mai Lang Vương lên tiếng.

- Vâng ạ, con chào Lim Vương!

Bạch Lang lễ phép cúi chào người ấy và những người khác.

Lim Vương vừa lên tiếng hỏi thăm cậu kia chính là người đồng cấp của Mai Lang Vương. Dù nói là đồng cấp nhưng địa vị của chàng ta vẫn dưới Mai Lang Vương một bậc. Mai Lang Vương và Lim Vương đều là những người đứng trong hàng ngũ Vương nhưng Mai Lang Vương là vị Vương dẫn đầu còn Lim Vương thì đứng thứ hai, vì vậy Mai Lang Vương có vị thế cao hơn Lim Vương một chút.

Cũng như Mai Lang Vương, Lim Vương mang dung mạo của một thanh niên hai lăm. Chàng không mặc áo thêu hoa văn cầu kì như Hoa tiên Khau Phạ mà chỉ mặc trang phục gấm thuần. Lim Vương đặc biệt thích màu đỏ. Chàng thường xuất hiện với một bộ áo dài màu đỏ đất. Hoa văn trang trí trên gấm là những hoa văn cây cỏ.

- Ngựa gỗ hả?

Chàng thanh niên đứng sau Lim Vương bỗng cười khùng khục.

Bạch Lang lập tức trở nên gượng gạo, chẳng biết đáp thế nào.

- Lúc nhỏ ngươi mà chẳng chơi thứ ấy?

Lim Vương quay sang chàng ta cười giễu.

- Vương…

Chàng trai đó đỏ bừng mặt.

- Đúng vậy, ngươi còn đặc biệt thích chơi ngựa gỗ.

Mai Lang Vương xòe quạt chêm lời.

Chàng trai kia nghe thấy thế liền gầm lên:

- Mai Lang Vương! Ngươi bênh vực con trai ngươi rồi trêu chọc người khác như vậy hả?!

Mai Lang Vương không đáp, chỉ nhếch mép đong đưa quạt. Bạch Lang trông biểu cảm của cha, đột nhiên cũng không nhịn được cong môi cười. Người vừa mới trêu chọc cậu kia chính là Vĩnh Nghiêm, bạn của Mai Lang Vương. Chàng là thần cai quản sông Vàm Thuật. Dù địa vị của Vĩnh Nghiêm và Mai Lang Vương khá cách biệt nhưng họ lại là bạn thân thời niên thiếu của nhau, Vĩnh Nghiêm chưa bao giờ dùng kính ngữ với Mai Lang Vương.

- Này thôi đi, đến giờ bàn việc rồi đó mấy ông thần.

Một người khác lên tiếng.

Đó là Văn Lãm, tham mưu viên của Mai Lang Vương. Chàng là chồng của Bạch Sứ. Bạch Lang nghe mẹ kể rằng cha vốn là trẻ mồ côi. Ba vị trưởng bối Ưu Liên, Bạch Sứ và Xích Phượng đã một tay nuôi cha lớn khôn vì vậy cha xem họ như gia đình như thân sinh, luôn nhất nhất kính trọng họ. Bạch Sứ trưởng bối về làm vợ chú Lãm trước cả khi cha và mẹ lấy nhau. Tuy tuổi tác của hai người họ cách biệt khá nhiều và Bạch Sứ trưởng bối lớn tuổi hơn cả chú Lãm nhưng họ sống bên nhau rất hạnh phúc. Bạch Lang thường đến nhà chú Lãm dưới thị trấn chơi.

Những người đang phiếm chuyện nghe lời nhắc của Lãm lập tức trở nên nghiêm trang. Mai Lang Vương gật đầu đi vào nhà chính trong khi Lim Vương, Vĩnh Nghiêm và Lãm theo sau. Nối gót theo bốn người còn có một vài người khác, Bạch Lang không biết họ nhưng cậu khá ấn tượng với người đi sau chú Lãm.

Đó là một chàng trai trẻ mặc trang phục chế tác từ thổ cẩm. Dung mạo trầm tĩnh thanh thoát với đôi mắt dài và đồng tử to sáng đen tuyền. Chàng không đội khăn đóng cũng chẳng đội mũ lông chim. Mái tóc đen nhánh buông xõa, trước vai rũ xuống hai lọn tóc nhỏ. Khắp người chàng nở rộ những họa tiết tô tem tinh xảo. Tô tem đó không giống tô tem của người Lạc Việt dù nó có chút liên hệ với những hình vẽ trên trống đồng. Tô tem trên người chàng trai không có hình dáng ngôi sao nhiều cánh như tô tem của Lạc Việt. Chúng mang hình dáng của mặt trăng. Trung tâm của chuỗi tô tem ấy luôn là một vầng trăng khuyết.

Đặc biệt nhất chính là chiếc mào mê hoặc nhô lên trên đỉnh đầu chàng. Trông nó giống như là một đóa hoa mào gà màu vàng nhung. Khi chàng di chuyển, chiếc mào tuyệt mĩ lại khẽ rung động. Hệt như một nhành hoa mào gà mềm mượt đang e ấp dưới gió.

Chàng ta đi đến gần Sao và dừng lại cúi chào. Sao gật đầu cười tươi, cũng chào lại chàng. Chàng nhìn em hồi lâu với nụ cười thanh lịch vương trên môi, sau đó đi vào nhà chính cùng Mai Lang Vương bàn bạc công việc. Tiếp sau chàng trai ấy còn có thêm hai ba người nữa lướt đến chào Sao. Họ đều là những vị thần trong cõi vì có việc quan trọng nên đến tìm Mai Lang Vương bàn bạc. Mai Lang Vương là vị thần nắm giữ vị trí quan trọng của Tây Bắc nên luôn phải tiếp chuyện rất nhiều khách. Đó là lí do mà Bạch Lang không thích đọc sách ở nhà vì lúc nào cũng có khách khứa vào ra.

Những người lớn ngồi ở tràng kỉ nghiêm nghị bàn chính sự. Sao cũng không để Bạch Lang ở đó làm phiền nữa, ra hiệu cho tiểu đồng hầu hạ Mai Lang Vương và các vị Vương thần chu đáo rồi dắt tay Bạch Lang rời sang nhà trái. Bạch Lang thở phào vì thoát được con ngựa gỗ đó. Sao đưa cậu vào sân sau, ở đó có một tán mai cổ thụ khổng lồ. Sao chuẩn bị chiếu rồi bảo cậu ngồi đó đọc sách. Bạch Lang vâng lời mẹ, chăm chỉ lật giở quyển sách ban nãy. Khi cậu đọc được thêm vài trang sách nữa thì Sao trở lại với một khay đầy bánh ngọt.

- Mẹ chuẩn bị cho Bông đấy!

Sao yêu thương nói, khuôn mặt mĩ lệ tươi cười, đẹp như nắng mai.

Bạch Lang cảm thấy rất ấm áp, dù vậy cậu không quen bộc lộ cảm xúc ra ngoài nên chỉ cảm ơn mẹ rồi im lặng nhón bánh ăn. Mẹ luôn hiểu được khẩu vị của cậu, bánh lúc nào cũng vừa miệng cả. Bạch Lang nhanh chóng ăn hết chiếc bánh đó và xử lí sang những chiếc bánh khác.

Sao cười êm đềm khi thấy con trai ăn ngon lành như thế. Dáng hình yểu điệu tựa vào gối xếp, tay cầm một khung thêu. Hoa văn mà em đang tỉ mẩn thêu thùa kia là hoa văn trên áo Bạch Lang. Những bộ áo mà Bạch Lang và Mai Lang Vương mặc đều do một tay Sao thêu may.

Bạch Lang yên bình lật giở trang sách.

Cuộc sống của cậu lúc nào cũng êm ả và an hòa như vậy.

Mua sách tại đây nhé: Tổng hợp tác phẩm của Dye1002